dot Home - start
dot Historie
dot Emmen centrum
dot Wijken buurten straten
dot Buitendorpen
dot Cultuur

dot Gemeente archief
dot Verenigingen
dot Wie helpt?

dot English Deutsch Français Español dot
De historie van Emmen in woord en beeld

 

 

Logo Historisch Emmen

Historisch Emmen toevoegen aan uw favorieten

blauwe lijn
dot Laatst gewijzigd dot Gastenboek dot Enquête dot Over deze site dot Sitemap dot E-mail dot

Historie: Emmen, de geschiedenis in jaartallen Omhoog


Voor Christus: Omhoog

  • De Oude Steentijd ofwel het Paleolithicum
    (300.000 v.Chr. - 8800 v.Chr.)
    Vondsten tonen de aanwezigheid van Neanderthalers in de omgeving van Emmen aan.
    (het Griekse palaios = oud, lithos = steen)

  • De Midden Steentijd ofwel het Mesolithicum
    (8800 v.Chr. - 4900 v.Chr.)
    (het Griekse mesos = midden, lithos = steen)

  • De Nieuwe Steentijd ofwel het Neolithicum
    (5300 v.Chr. - 2000 v.Chr.)
    Hunebedbouwers bevolken de omgeving van Emmen
    (het Griekse neos = nieuw, lithos = steen)

  • Bronstijd
    (2000 v.Chr. - 800 v.Chr.)

  • IJzertijd
    (800 v.Chr. - 12 v.Chr.)

  • Romeinse tijd
    (12 v.Chr. - 450 na Chr.)

Na Christus: Omhoog

  • 779 Kerstening van Drenthe door Willehad.

  • 1024 Het bisschoppelijk tijdperk breekt aan. Keizer Hendrik II schenkt Drenthe met toestemming van de bevolking aan bisschop Adelbold van Utrecht.

  • 1139 Uit dit jaar stamt de oudst bekende oorkonde waarin de naam Emne wordt genoemd.

  • 1227 De beroemde Drentse Guldenslag bij Ane

  • 1229 Emmen wordt onder leiding van bisschop Willebrand geheel platgebrand

  • 1327 Pastoor Bartoldus doet met 4 collega's uitspraak in een geschil tussen inwoners van Weerdinge en het klooster te Schildwolde.

  • 1482 De naam Rolff Hunsinghe wordt voor het eerst genoemd als schulte van Emmen.

  • 1492 Geschillen tussen het klooster van Ter Apel en het kerspel Roswinkel.

Na 1500: Omhoog

  • 1516 Marke scheiding van Weerdinge en Roswinkel

  • 1522 Het gezag van de bisschoppen brokkelt langzaam af en Karel van Gelre krijgt de heerschappij over Drenthe. Het bisschoppelijk tijdperk is ten einde.

  • 1536 Karel van Gelre moet de heerschappij weer afstaan aan Karel de V en er wordt er een stadhouder aangesteld.

  • 1561 Johan van Selbach wordt als schulte aangesteld

  • 1562 Er heerst een grote veesterfte.

  • 1593
    • Graaf Willem Lodewijk maakt zijn vermaarde tocht vanuit Emmen over het veen naar Roswinkel om zich in Boertange te verschansen. Toen die Willen Lodewijk in 1593 naar Roswinkel trok, legde hij vermoedelijk gelijkertijd de Emmerschans aan. Later werd over die schans een nieuwe, grotere schans aangelegd.
    • Drenthe gaat deel uit maken van de zeven verenigde Nederlanden, doch werd geen lid van de Staten Generaal. Het bleef als enige gewest zelfstandig onder toezicht van stadhouder Willem Lodewijk. Drost werd toen Casper van Ewsum. Wederom luidt er voor Drenthe een nieuw tijdperk in.

  • 1595 Hans van Ommeren wordt tot 1599 schulte van Emmen

  • 1599 Everhard van Gemen wordt de schulte

Na 1600: Omhoog

  • 1600 Eerste hervormde predikant in Emmen, Henricus Assuerus. (tot 1602)

  • 1614 Op 14 november werd Albertus Rusius (groot geleerde en Hoogleraar te Amsterdam en Leiden) in Emmen geboren. Hij overleed in 1678.

  • 1615 Op verzoek van Willem Lodewijk werd de Semslinie getrokken door Jans Sems.

  • 1625 Everhard Mullinga (E.W.Emmen) wordt door de koning van Spanje als schulte van Emmen aangesteld. Het geslacht Emmen zal nog schulte blijven tot 1772.

  • 1634 De eerste provincie kaart van Drenthe verschijnt. De kaart is bewerkt door Dr.Cornelis Pynacker, voorheen hoogleraar in Groningen en uitgegeven bij Johannes Jansonius te Amsterdam.

  • 1650 Volgens een artikel van R.W.Garming bestaat de sector handel en nijverheid in Emmen uit:
    • diverse landbouwers
    • 2 wevers
    • 1of 2 snijders
    • 1 timmerman
    • 1 smid
    • 1 kuyper
    • 1 schoenmaker
    • 1 predikant
    • 1 schoolmeester/koster
    • 1 of 2 schepers
    • 1 vinkerij
    • 3 brouwhuizen
    • en natuurlijk de schulte

  • 1656 Voor fl 100,- wordt er een uurwerk in de kerktoren van Emmen geplaatst.

  • 1665-1666 Tijdens de 1e oorlog met Barend van Galen, bisschop van Munster, trekken Munsterse soldaten stropend door Emmen. (over aantallen verschillen de meningen)

  • 1672-1674 Tijdens de 2e Munsterse oorlog kreeg Emmen op 29 december 1672 vanwege sneeuwval bezoek van kolonel Eibergen met een legertje van 1400 soldaten die vanuit Groningen op doortocht waren naar Coevorden om deze in te nemen. (herdenkingsfeesten)
    Mijndert van der Thijnen (schoolmeester in Coevorden) vergezelde hem.

Na 1700: Omhoog

  • 1725 Het gebied de Wolfsbergen wordt voor het eerst genoemd

  • 1743
    1764
    1784
    Grensverdragen tussen Munster en de generale staten van de Zeven Provinciën

  • 1772 De Mullinga's zijn voor het laatst schulte van Emmen. Door Prins Willem de V wordt dr.Lucas Willinge als opvolger benoemd.

  • 1792 De gemeente Emmen heeft 836 inwoners.

Na 1800: Omhoog

  • 1803 Cornelis Pothoff wordt schoolopziener

  • 1810 De Franse tijd breekt aan.

  • 1815
    • Herindeling van de gemeenten in Drenthe bij Koninklijk besluit van 14 november.
    • Mr. Jan Jacob Willinge (maire) werd benoemd als burgemeester van Emmen.
      Van 1811-1815 was hij schulte, van 1815 tot 1849 burgemeester.

  • 1820 Het jachtslot Barnar wordt voor het laatst bewoond.

  • 1817 Vaststelling van de zogenaamde Semslinie

  • 1819 Naast de landbouwers kent de handel en nijverheid nu:
    • 8 timmerlieden
    • 4 smeden
    • 5 kleermakers
    • 5 schoenmakers
    • 1 bakker
    • en de burgemeester

  • 1824 Grensovereenkomst met Meppen, Duitsland

  • 1830 Monsterproces over de Daler marke tussen Bargeres en de Schoonebeekers

  • 1847
    • De grenzen worden bij Koninklijk besluit na een uitspraak in 1845 goedgekeurd. (zie ook 1830)
    • L.J.F. Janssen treft tijdens onderzoek nog resten van de Heerenhof aan.

  • 1851 Het eerste armenhuis wordt in Emmen gesticht.

  • 1855 Tegen de bestaande toren wordt een nieuwe kerk aangebouwd.

  • 1853 In de historie van de posterijen wordt een zekere Jan Klijse wordt genoemd als postbode.

  • 1856 Bij dezelfde posterijen worden H.Snitger genoemd als brieven vergaarder en J.Bakker als loper van Borger naar Emmen via Odoorn.

  • 1859 De eerste (verharde) grindweg wordt aangelegd van Klinkmolenbrug, via Noordbarge tot Emmen en via Odoorn naar Gieten. M.Middelveldt wordt nu genoemd als loper voor de posterijen van Borger naar Emmen en terug.

  • 1860 Hiddingh koopt het hele Compascuum inclusief de kosten voor fl 89.252,--

  • 1862 Een deel van de marke Emmen wordt gescheiden. O.a het Emmerveld wordt verdeeld.

  • 1867
    • De acte van de scheidingen tussen Hollandse en de Pruisische regering wordt opgeheven i.v.m de twist rond de gemeenschappelijke weide aan de Runde.
    • Er wordt een begin gemaakt om te komen tot oprichting van de eerste niet openbare school in de gemeente Emmen. Deze zou komen in Noordbarge.

  • 1877 Het kantongerecht in Emmen wordt geopend.

  • 1880
    • Het eerste officiële gemeentehuis in Emmen is een feit.
    • Grote veenbranden teisteren de Zuidoost hoek van Drenthe.
      Vooral Nieuw Weerdinge wordt zwaar getroffen.

  • 1883-1884 De weg van Emmen naar Noord Sleen wordt verhard.

  • 1889 De volgende klinkerweg is tussen Emmen, Zuidbarge, Erica naar Nieuw Amsterdam

  • 1891 Het Maatschappijhuis, voorheen een hulpkantoor, wordt in gebruik genomen als postkantoor. Vier brievenbestellers doen hun werk onder de directeur S.Beuméé.

  • 1892 Industrieel Willem Albert Scholten komt te overlijden. Hij was de man die veel gedaan heeft voor de veenkoloniale ontwikkeling. Hij was sociaal erg meelevend. Het Scholtenskanaal dankt haar naam aan hem zoals Klazienaveen haar naam ontleend aan zijn vrouw Klaziena van der Sluis.

  • 1892 Bij de posterijen is nu de heer Ringnalda directeur en er werken reeds 11 mensen.

  • 1898 De Motor Tram Omnibus van Meijer gaat rijden.

Na 1900: Omhoog

  • 1905
    • In de venen bij Weerdinge worden enkele lijken gevonden die thans nog bewaard worden in het provinciaal museum in Assen.
    • In gebruik name NOLS station in Emmen.

  • 1907
    • De tramlijn tussen Coevorden en Ter Apel via Nieuw Amsterdam, Erica en Klazienaveen wordt in gebruik genomen.
    • Een stenen voetpad tussen Emmen en Emmer Compascuum.

  • 1911
    • Het nieuwe postkantoor, tevens telefoonkantoor, wordt in gebruik genomen. Er verschijnen hulppostkantoren en overal komen brievenbussen te staan.
    • Het kadaster verhuist verlaat het oude pand van het gemeentehuis.

  • 1913 Een "elektrische centrale" voorziet Emmen van licht. Een plan uit 1911 voor een kabelnet van de Heemaf (Hengelosche Elektr. en Mech. Apparaten Fabriek) geeft de plaatsen aan van openbare straatlantaarns.

  • 1917 Het wordt normaal dat nieuwe panden in Emmen op het lichtnet worden aangesloten

  • 1921 In "De Katholieke Illustratie" verschijnen alarmerende berichten dat de gemeente Emmen vanwege geldgebrek failliet zou worden verklaard waardoor er zeer moeilijke tijden aanbreken.

  • 1923 Tramverbinding Emmen Ter Apel in gebruik genomen.
  • 1926 In Emmen wordt een muntvondst gedaan bestaande uit 1 gouden en 4 zilveren munten uit het jaar 1656. Nadere gegevens ontbreken. Bron: Geldmuseum Utrecht.
  • 1928 Het aantal krotten en keten zou nog op 495 uitkomen.

  • 1929

    • Het aantal krotten en keten neemt met 114 stuks sterk af tot 381.
    • Er wordt er een monument onthuld ter nagedachtenis aan de heer Emmens leraar aan de Rijkslandbouw winterschool aan de Boslaan in Emmen.

  • 1931
    • Het eerste huis voor "ouden van dagen" wordt in gebruik genomen. Waarschijnlijk was dit het voormalige armenhuis aan de Kapelstraat. Later verrees hier de Angelino Stichting, dat een echt bejaardenhuis werd. Het huidige bejaardencentrum "De Holdert" is hier uit voortgekomen.
      (met dank aan Gerrie van der Veen voor de aanvulling)
    • Gemeentewerken verhuist vanuit het oude gemeentehuis naar de Kerkweg

  • 1935 Behalve het bekende Noorder Dierenpark dat op 1 mei wordt geopend, wordt tevens de oudheidskamer in gebruik genomen.

  • 1938

    • Het eerste ziekenhuis in Emmen. Een diaconessenhuis.
    • Angelslo, gaat deel uitmaken van Emmen
    • Overname van de NOLS door de NS.

  • 1940 Op 10 mei bezetten de Duitsers ons land. Via de grens van de gemeente Emmen trekken veel troepen ons land binnen.

  • 1945 Bevrijding van Emmen op 10 april van dit jaar.

  • 1946 Voor het eerst na de oorlog vindt er weer een vrijdagsmarkt plaats die tot op heden voortduurt en één van de grootste in de omgeving is.

  • 1947
    • De 75000e inwoner, met de naam Jacob Pol, uit Nieuw Dordrecht wordt in het register ingeschreven.
    • Op papier wordt de eerste bibliotheek in Emmen opgericht.
    • Einde tramtijdperk in Emmen.

  • 1953 Na een uitbreiding wordt het postkantoor heropend.

  • 1954 Het stoomtijdperk in Emmen ten einde. Dieseltreinen doen hun intrede.
  • 1957 Afbraak van de watertoren bedoeld voor de stoomtreinen.

  • 1962 Met het uitgraven van grond voor het belastingkantoor wordt een begin gemaakt met de Weiert

  • 1964 Restauratie van de grote kerk in Emmen

  • 1965 Afbraak voormalige NOLS station. Een modern NS station wordt gebouwd

  • 1970 Het nieuwe raadhuis "over de Hondsrugweg" wordt in gebruik genomen.

  • 1976 Het oude gemeentehuis brandt geheel af.

  • 1987 Elektrificatie van de spoorlijn Emmen Zwolle.

Wie helpt? Omhoog

Klik hier om een e-mail aan Historisch Emmen te versturen Historisch Emmen zoekt altijd naar informatie.
Foto's, kranten, artikelen, advertenties, knipsels, stambomen, genealogie, alles is welkom.
Na digitalisering ontvangt u alles retour.
Help mee Historisch Emmen beter en vollediger te maken.