dot Home - start
dot Historie
dot Emmen centrum
dot Wijken buurten straten
dot Buitendorpen
dot Cultuur

dot Gemeente archief
dot Verenigingen
dot Wie helpt?

dot English Deutsch Français Español dot
De historie van Emmen in woord en beeld

Museum Collectie Brands
Lezing over het ontstaan van::
‘Het oude Emmen’ 
Door Johan Withaar 
Zondag 4 februari 14.00 uur

Geef u snel op via: 
0591-393400 
activiteitmcb@gmail.com 
Herenstreek 11, 7885 AT 
Nieuw-Dordrecht 

Logo Historisch Emmen

Historisch Emmen toevoegen aan uw favorieten

blauwe lijn
dot Laatst gewijzigd dot Gastenboek dot Over deze site dot Sitemap dot E-mail dot

Knarphoorn: Omhoog


Knarphoorn: Omhoog


Kaart 1634


Kaart 1874

Knarphoorn kaart-1902a
Kaart anno 1902.
Het noordelijke deel van het gebied Emmer Hout.
Deze omgeving werd Knarphoorn genoemd.
Een viertal huisjes is te onderscheiden.


Uitvergroting van kaart boven

In 1634 werd de naam "Emmer holt" vermeld op de Hottingerkaart. Een kaart uit 1874 geeft op dezelfde plaats de naam "Emmer struiken" weer.

Het gebied lag tussen de huidige Emmerhoutstraat en de Randweg globaal tussen Weerdinge en Emmerschans.

Het meest noordelijke deel van dit gebied werd in de volksmond later "Knarphoorn" genoemd en lag op/nabij de kruising van de Emmerhoutstraat en de Oude Roswinkelerweg.

De letterlijke vertaling van Knarphoorn zou "klaagheuvel" zijn. In het Drentse dialect heeft knarpen de betekenis klagen. De oorsprong van deze naam kent als bron een echtpaar dat ooit in deze buurt woonde die voortdurend met elkaar ruziede. Echtelijke twisten kwamen dagelijks voor. De vrouw beklaagde zich dan ook voortdurend over haar man. Op een dag, na de zoveelste ruzie, wenste de vrouw haar man dood. Tot haar grote schrik werd hij nog diezelfde dag levenloos thuis gebracht! Hij was van een wagen gevallen. De vrouw beweerde echter nog lange tijd haar man telkens weer te zien "verschijnen". Het klagen over haar man ging gewoon door. Zo zou de naam "Knarphoorn" ontstaan zijn.

Een andere verklaring zou het knarpen (piepen) van de wagen van de plaatselijke melkboer zijn geweest.

In 1925 werd de eerste aanzet gegeven tot aanleg van een klinkerweg van Valthe via Weerdinge via het gebied Knarphoorn over Emmerschans naar Barger-Oosterveld. Deze weg kwam in 1933 gereed.

Even ten oosten van het oude Emmer holt ontstond later Emmerschans. In de jaren zestig werd zuidelijk van Knarphoorn en Emmerschans de wijk Emmerhout gebouwd.


De eerste bewoners: Omhoog

De eerst bekende naam van een bewoner uit de omgeving Emmerhout was Hindrik Alferink wiens voorvaderen zich kennelijk al in 1788 vestigden. Hendrik bouwde na 1800 een herberg met de naam "Zoete Inval", volgens de overlevering aan de rand van zand en veen. De herberg werd bezocht door mensen die via, de uit 1848 stammende, Roswinkelerdijk heen en weer reisden tussen Emmen en Roswinkel.

Op de website AlleDrenten (voorheen Drenlias) wordt ene Hindrik Alferink (1819-1867) vermeld die in Emmerhout overleed. Hij was geboren te Emlenkamp (Duitsland) en was een zoon van Willem Alferink en Zwane Hofmeijer. Hindrik was van beroep arbeider en huwde in 1850 met Aaltien Meertens. Uit dit huwelijk kwam in elk geval één zoon voort: Willem, geboren in 1851.

De opvolger van Alferink was Hendrik Ottens. Deze stond bekend om zijn reuzenkracht. Hij was voerman maar ook stroper. Mr.Harm Smeenge uit Assen reed wel eens mee op zijn wagen. Later vertrok hij naar Zuid-Afrika, waar het hem beter voor de wind schijnt te zijn gegaan.

Hendrik Ottens werd weer opgevolgd door de familie Ensing. Van hen is slechts bekend dat ze veel boekweit verbouwden. Iets wat met name in de venen vaker voorkwam.


Het geslacht Joling Omhoog

Foto Historisch Emmen Emmerhout Knarphoorn Joling
Hier woonde omstreeks 1905 Hindrik Joling.
Foto: Emmer Courant 27 augustus 1996.

Foto Historisch Emmen Emmerhout Knarphoorn Joling
Hindrik Joling en Jantien Eding.
Foto: Mevrouw Masselink Joling

Foto Historisch Emmen Emmerhout Knarphoorn Joling
Veenarbeiders in de jaren '30.
Rechts vooraan Luchien Joling.
Wie kent de andere namen?
Foto: Mevrouw Masselink Joling

Op Knarphoorn woonde o.a. de familie Joling.

Hindrik Joling huwde met Engeltien Harms en kregen een zoon Harm Joling (*1804 Emmen) die huwde met Gesien Haandrikman uit Exloo. Zij kregen in elk geval een zoon:

Hindrik Joling (*1845), geboren te Westenesch, huwde #1 in 1875 met Aaltien Bruintjes (1849-1879), geboren te Odoorn en overleden te Emmerhout. Uit dit huwelijk kwamen twee kinderen voort:

  1. Geessien Joling (*1876 Emmerhout)
  2. Fenna Joling (*1878 Emmerhout)

Hindrik Joling huwde #2 in 1886 met Jantien Eding (*1864 Gieten, †1948). Uit dit huwelijk kwamen negen kinderen voort:

  1. Elina (*1887 Emmerhout)
  2. Hendrikien (*1888 Emmerhout)
  3. Harmtje (*1891 Emmen)
  4. Luchien (*1892 Emmerhout)
  5. Harm (*1895 Emmerhout)
  6. Lukina (*1897 Emmerhout)
  7. Hendrik (*1899 Emmerhout)
  8. Gerrit (*1901 Emmerhout)
  9. Geert ?

Hindrik gaf bij de geboorte van zijn kinderen op arbeider te zijn. Na 1900 gaf hij op landbouwer te zijn, hij was toen al 56 jaar oud. De vrouw van Hindrik, Jantien, heeft - zo de traditie wil - nog vijftien jaar bij haar zoon Luchien in huis gewoond.

Luchien Joling was van beroep arbeider en huwde in 1918 met Hinderkien Steenbergen uit Emmen.

Nadat hij de lagere school had doorlopen moest hij mee naar het veen om te werken. Hij kwam uit een groot gezin en daar moest brood op de plank komen.

Luchien en zijn vrouw huurden het kleine boerderijtje van ene Willem Joling en Janna. Hoewel de familienaam identiek was, waren ze geen familie van elkaar.

Van veenarbeider werd Luchien echter een kleine zelfstandige boer. Zijn eerste koe kreeg hij van zijn huurbaas. Toen het hem goed ging heeft hij die keurig terug betaald.

Luchien had altijd drie melkkoeien die zijn jongste dochter van haar 13e tot haar 20e levensjaar twee maal per dag heeft gemolken. Luchien woonde inmiddels aan de IJsspoorweg in Weerdinge. De anderen kinderen waren iets ouder en allemaal reeds getrouwd. Verder hield hij wat jong vee en bewerkte hij enige landerijen.

Toen zijn moeder Jantien in 1948 overleed heeft Luchien het huisje met het land erom heen geërfd. Hij verhuurde het enige tijd en vervolgens maar verkocht omdat de zandafgraving steeds dichterbij kwam. De zandafgraving zou niet het einde van het boerderijtje inluiden. Het boerderijtje brandde af door onbekende oorzaak.

Luchien werd 71 jaar oud, zijn vrouw 67.


Bronvermelding: Omhoog

  • .
  • Foto's
    • Familie Joling, Marchal.

 

Wie helpt? Omhoog

Klik hier om een e-mail aan Historisch Emmen te versturen Historisch Emmen zoekt altijd naar informatie.
Foto's, kranten, artikelen, advertenties, knipsels, stambomen, genealogie, alles is welkom.
Na digitalisering ontvangt u alles retour.
Help mee Historisch Emmen beter en vollediger te maken.